Daha Fazla Gör

    Son Yazılar

    DOMATES ÖZ NEKROZU HASTALIĞI İLE MÜCADELE YÖNTEMLERİ

    Ülkemizde sebze üretimi kapsamında ilk sırada yer alan domates bitkisi zengin mineral, vitamin ve lif kaynağı içermesiyle en önemli bitkilerde biridir. FAO’nun 2020 yılında sunduğu verilere göre ülkemiz, 13.204.015 ton domates üretimiyle Çin ve Hindistan’dan sonra gelmektedir.

    Türkiye İstatistik Kurumu’nun 2021 bitkisel üretim verilerine baktığımızda ise ülkemizde domates yetiştiriciliği yoğun olarak Akdeniz ve Ege Bölgesinde yapılmaktadır. Türkiye’de çoğunlukla açıkta yetiştiricilik yapılırken Ege ve Akdeniz Bölgesi’nde örtü altı yetiştiriciliği de yaygın olarak yapılmaktadır.

    Domates hastalıkları ciddi boyutta verim ve kalite kaybına neden olmaktadır. Pseudomonas cinsine bağlı bakterilerin neden olduğu Domates gövde hastalıkları olan Öz Nekrozu Hastalığı bu hastalıklar içerisinde önemli bakteriyel hastalıklar arasındadır. Bu yazımızda domates öz nekrozu hastalığı nedir, nasıl mücadele edilir bunu inceleyeceğiz.

    DOMATES ÖZ (GÖVDE) NEKROZU NEDİR?

    Domates öz gövde nekrozu Pseudomonas türlerinin sebep olduğu Öz Nekrozu Hastalığı domates bitkisinin tüm toprak üstü kısımlarında görülmektedir. Bitkilerde sararma, gövdede düzensiz şekilde lekeler, meyve sapı lezyonları, özde renk değişimi ve öz kısmının boşalması gibi belirtiler görülmektedir.

    DOMATES GÖVDE NEKROZU BELİRTİLERİ NELERDİR?

    Domates öz gövde nekrozu bulaşmış bir bitkide verim ve kaliteyi etkileyecek belirtiler görülmektedir. Üst yapraklarda sararmalar görülmeye başlar.

    Gövdede özellikle koltuk kısımlarında kahve-siyah renklerde kararmalar oluşarak domates gövde çürüklüğü meydana getirmektedir. Yaprak ya da gövde boyuna kesildiğinde öz dokusu koyu bir renk almaya başlar ve önüne geçilemediği takdirde ölümle sonuçlanmaktadır.

    DOMATES GÖVDE NEKROZU KONUKÇULARI

    Domateste gövde kararması, düşük sıcaklıklarda nem artışında ve birçok çevresel faktörler sonucunda artmaktadır. Hastalığın konukçu olduğu bitkiler domates ve biber bitkilerinde hastalık görülmektedir.

    DOMATES ÖZ NEKROZU HASTALIĞI MÜCADELESİ

    Pseudomonas türlerinin sebep olduğu öz nekrozu hastalığı domates bitkisinin tüm toprak üstü aksamlarında görülmektedir. Domateste nekroz hastalığı tedavisi için etkili bir kimyasal mücadelesi yoktur. Hastalık yönetiminde sağlıklı fide kullanımı, seraların iyi havalandırılması, gübreleme programı uygulanması gibi önlemler ile hastalığın vereceği zarar azaltılabilir.

    Bu hastalık dahil pek çok bakteriyel hastalığın mücadelesinde en etkili hastalık yönetim fikirleri, kültürel önlemler, fiziksel ve kimyasal mücadele yöntemleri, bitkisel ekstrakt, uçucu yağların kullanımı ve entegre mücadele yöntemlerinin kullanılmasıdır. Bu yazıda kültürel ve kimyasal mücadele hakkında bilgi aktarılacak.

    KÜLTÜREL MÜCADELE

    Domateste gövde kalınlaşması karşı ilk olarak kültürel mücadele yapılmalıdır. Peki bu kültürel mücadele yöntemleri nedir, domateste gövde kararması görülmeden dengeli gübreleme yapılmalıdır.

    Bitkiler dengeli bir şekilde beslenmelidir. Eğer yetiştiricilik yapılan yerde sera ya da açık alan fark etmeksizin hastalıklı bitki görüldüğünde oradan o bitki uzaklaştırılmalıdır.

    Böylelikle yayılması önlenir. Koltuk alma işlemi yapıldığında hastalıklı bitkiye en son gelinmelidir ve oradan uzaklaştırılmalıdır. Bakım işlemi yapılıyorsa bitkiler yara almamasına dikkat edilmelidir.

    KİMYASAL MÜCADELE

    Domates öz gövde nekrozu yani domateste nekroz hastalığı tedavisi için etkin kimyasal mücadele yöntemi yoktur.

    Türkiye’de yetiştirilen kültür bitkilerimizde ekonomik olarak zarara neden olan 528 hastalık etmeni, zararlı ve yabancı ot bulunmaktadır. Bunlarla gerekli mücadele çalışmaları yapılmadığında ürün kaybı ortalama %35’tir. Bu kayıp kültür bitkilerimize zararlı tür ve yoğunluğuna bağlı olarak bazen % 100’lere ulaşabilmesi mümkündür yani direkt ölümüne neden olabilmektedir.

    Bitkisel üretimimizde ekonomik yönden oldukça fazla olan bu kayıpların önlenmesi için bitki koruma çalışmalarını yeterli önemi vermek gerekmektedir. Domates yetiştiriciliğinde domates öz gövde nekrozu hastalığı da bulaştığı bitkide ekonomik kayıplara yol açmaktadır. Bu hastalığın kimyasal mücadelesi olmadığı için kültürel mücadelesi büyük önem arz etmektedir.

    Ayrıca bu tarz hastalıklar ve zararlılar ile mücadele yöntemlerine değindiğimiz “Bitki Virüs Hastalıkları, Özellikleri ve Mücadelesi” adlı rehberimize göz atabilirsiniz.

    Yazan: Ziraat Mühendisi Beyza Söğüt

    Son Yazılar

    spot_img

    Önerilen Yazılar

    ×
    ×