Adana Çiftçiler Birliği Başkanı Mutlu Doğru, yaptığı basın açıklamasıyla süt ve et sektörlerindeki kritik durumu gözler önüne serdi. Doğru, çiğ süt fiyatlarının düşmesi ve et fiyatlarının yükselmesi arasındaki bağlantıya dikkat çekerek, sektörün içinde bulunduğu sarmalın nedenlerini ve çözüm önerilerini sıraladı.
SÜT KRİZİ ET KRİZİNİ TETİKLİYOR
Doğru’nun açıklamasına göre, süt ve et sektörleri büyükbaş hayvancılıkta birbirine sıkı sıkıya bağlı. Süt sektörünün kârlı olmaması, önce süt krizine, ardından da et krizine yol açıyor. Çiğ süt fiyatlarının düşük olması, üreticileri ineklerini kesmeye zorluyor. Bu durum, erkek dana ihtiyacının karşılanamamasına ve dolayısıyla et fiyatlarının yükselmesine neden oluyor.
ÇİĞ SÜT FİYATLARI MALİYETİN ALTINDA
Ulusal Süt Konseyi’nin 17,15 TL olarak açıkladığı çiğ süt fiyatı bile, birçok küçük çiftçi için yetersiz kalıyor. Yem maliyetlerini karşılayamayan üreticiler, hayvanlarını kesime göndermek zorunda kalıyor. Kesilen inek sayısının artması, besilik dana varlığının kritik seviyelere düşmesine ve et fiyatlarının yükselmesine yol açıyor.
TALEP DÜŞÜKLÜĞÜ VE İHRACAT ZORLUKLARI
Çiğ süt sektörünün en önemli sorunlarından biri de süt ve süt ürünlerine olan talebin düşüklüğü. Alım gücünün azalması iç piyasada talebi düşürürken, kurlardaki yatay seyir ihracat imkanlarını kısıtlıyor. Bu durum, stokların artmasına ve sektörün krize girmesine neden oluyor.
ÇÖZÜM ÖNERİLERİ
Doğru, sektörün içinde bulunduğu krizden çıkış için şu önlemlerin alınması gerektiğini vurguluyor:
- Süt ve süt ürünlerine, kullanılan çiğ süt karşılığı ihracat desteği verilmesi.
- Okul sütü projesinin yeniden hayata geçirilmesi.
- Süt tozu yapımına ve ihracatına destek verilmesi.
- Süt alıcılarına ucuz finansman desteği sağlanması.
- Süt primlerinin artırılarak aylık şekilde ödenmesi.
- Çiğ süt ticaretinde üretici ile sanayici arasında, Bakanlığın denetlediği tip sözleşme yaptırılması ve buna uymayanların cezalandırılması.
PİYASA KONTROLÜ VE REKABET
Doğru, süt piyasalarında alım fiyatı ve şartlarını büyük ölçüde beş firmanın belirlediğine dikkat çekiyor. Diğer küçük firmaların da bu büyük şirketlerin politikalarını takip etmesi, piyasada rekabetin azalmasına ve üreticilerin zor durumda kalmasına neden oluyor. Doğru, süt piyasalarının “5’ten büyük olduğu”nun hem sanayiciye hem de bazı birlik ve kooperatiflere gösterilmesi gerektiğini belirtiyor.
Mutlu Doğru’nun açıklamaları, süt ve et sektörlerinin içinde bulunduğu zor durumu ve alınması gereken önlemleri net bir şekilde ortaya koyuyor. Sektörün sürdürülebilirliği için üreticilerin desteklenmesi, piyasa kontrolünün sağlanması ve rekabetin artırılması büyük önem taşıyor.