Kanada hükümeti, ABD merkezli tahıl devi Bunge ile Hollanda merkezli Viterra’nın 34 milyar dolarlık birleşmesine koşullu olarak onay verdi. Bu karar, küresel tarım piyasasının son yıllardaki en büyük birleşmesinin önündeki önemli bir engeli daha kaldırdı.
ONAYIN ŞARTLARI
Kanada Ulaştırma Bakanlığı, onayın belirli şartlara bağlı olduğunu açıkladı:
- Tahıl Elevatörlerinin Elden Çıkarılması: Bunge, Batı Kanada’daki altı tahıl elevatörünü satmak zorunda.
- Yatırım Taahhüdü: Şirket, Kanada’da önümüzdeki beş yıl içinde en az 520 milyon Kanada doları (362 milyon ABD doları) yatırım yapmayı taahhüt etti.
- G3 Üzerinde Kontrol Kısıtlaması: Bunge’nin, Suudi Arabistan’a ait tahıl şirketi G3’teki azınlık hissesi üzerinden fiyatlandırma veya yatırım kararlarını etkileyememesi sağlanacak.
KÜRESEL TAHIL DEVİNE DOĞRU
Birleşme, borç dahil 34 milyar dolar değerinde bir tahıl ticareti ve işleme devi oluşturacak. Yeni şirket, Archer-Daniels-Midland ve Cargill gibi devlerle ölçek açısından daha rekabetçi hale gelecek. Hissedarlar tarafından onaylanan anlaşma, özellikle biyoyakıt üretiminde soya fasulyesi ve kanola yağına olan talebin artışından faydalanmayı hedefliyor.
REKABET VE KAMU YARARI
Kanada’nın antitröst gözlemcisi, birleşmenin rekabete zarar verebileceği endişelerini daha önce dile getirmişti. Batı Kanada’da tahıl alımı ve Doğu Kanada’da kanola yağı satışı üzerindeki potansiyel etkiler dikkat çekmişti. Ancak Ulaştırma Bakanlığı, getirdiği koşullarla bu endişelerin giderildiğini belirtti.
ADİL FİYATLANDIRMA ŞARTI
Kanada Ulaştırma Bakanı Anita Anand, onayın adil fiyatlandırma ve piyasa istikrarını koruma amacı taşıdığını vurguladı. Orta ve Atlantik Kanada’daki bazı kanola yağı alıcıları için fiyat koruma programı oluşturulması şart koşuldu. Bakan Anand, “Bu karar, Kanada’da ekonomik büyümeyi teşvik ederken, rekabeti ve kamu yararını korumak için güçlü bir gözetim sağlamanın önemini vurgulamaktadır,” dedi.
ÇİFTÇİLER İÇİN ETKİLER
Birleşme, tahıl ticaretindeki konsolidasyonu artırarak çiftçilerin mahsullerini satabilecekleri alıcı sayısını azaltabilir. Ancak yeni şirketin biyoyakıt talebindeki artışı daha iyi değerlendirme potansiyeli, sektördeki bazı fırsatları da beraberinde getirebilir.
Bunge ve Viterra’nın birleşmesi, tarım sektöründe yeni bir dönemi başlatırken, rekabet ve kamu yararı konularındaki denetimlerin önemi bir kez daha ortaya çıktı.