Daha Fazla Gör

    Son Yazılar

    ORGANİK HAYVANCILIK NEDİR? NASIL YAPILIR?

    Son yıllarda dünyada ve ülkemizde artan sağlık sorunlarının en büyük nedeni sağlıksız beslenme olarak gösterilmektedir. İnsanlık küresel olarak bununla mücadele edebilmek için çeşitli alternatifler üretmeye başlamıştır.

    Organik hayvan yetiştiriciliği de bunun önemli bir parçasını oluşturmaktadır. Günümüzdeki teknolojik gelişmelerle birlikte Türkiye’de hayvancılık faaliyetleri zorlaşsa da önemi de bir o kadar artmıştır.

    Bu yazımda organik hayvancılık nedir, nasıl yapılır ve organik hayvancılığın faydaları gibi önemli konu başlıklarını ele alacağız.

    ORGANİK HAYVANCILIK NEDİR?

    Organik tarımın bir kolunu oluşturan organik hayvancılık ekolojik dengenin korunmasını amaçlayan, insan ve çevreye konvansiyonel hayvancılıktan daha duyarlı, hayvan sağlığını ve refahını korumayı amaçlayan, hayvanların doğal ortamlarında yaşadığı, beslemede kullanılan yemlerin katkı maddesi ve hormon gibi hayvan ve insan sağlığını etkileyecek maddeleri içermediği, organik üretimin esaslarının uygulandığı ve sertifikalandırılarak yapılan bir üretim modelidir. Bu üretim modeli ile daha kaliteli ve daha sağlıklı ürünler üretilebilmenin yanında doğaya daha duyarlı bir üretim gerçekleştirilmektedir.

    ORGANİK HAYVANCILIĞIN İLKELERİ NELERDİR?

    Organik hayvancılıkta temel ilkelerin başında üretimin gerçekleştirildiği bölgeye uyum yeteneği yüksek hayvan ırklarının seçilmesi, organik üretimde kullanılan hayvan yemlerinin herhangi bir kimyasal madde içermediği ve damızlık olarak kullanılan hayvanların genetik yapısının değiştirilmemiş olması gelmektedir.

    Bunun yanında hayvanların barındığı alanalar refah olmalı, havalandırma ve yalıtım sistemleri hayvan sağlığını olumsuz yönde etkilemeyecek şekilde ayarlanmalıdır. Hayvancılık sektöründe sürdürülebilirlik ilkesini sağlamak ve kaliteli bir üretim yapmak için organik hayvancılık sektörüyle uğraşan insanların bu ilkelere uyması etmesi gerekmektedir.

    ORGANİK HAYVANCILIK NASIL YAPILIR?

    Organik hayvancılık ürünün üretilmesinden tüketiciye ulaşmasına kadar sertifikalandırılarak yapılan bir üretim yöntemidir. Organik hayvancılık yapmak isteyen üretici öncelikle organik hayvancılığın gerekli esaslarını yerine getirmek zorundadır.

    Bu esasları yerine getirdikten sonra gerekli kurum ve kuruluşlara başvurarak elde edeceği ürünlerin organik olarak değerlendirilmesini sağlar. Organik hayvancılık yöntemiyle elde edilen ürünler belirli aralıklarla Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’nın yetkilendirdiği Kontrol ve Sertifikasyon Kuruluşları tarafından denetlenmektedir.

    ORGANİK HAYVANCILIĞIN ÇEVRESEL VE SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ

    Organik hayvansal üretim genellikle çevre ve insan sağlığı üzerinde olumlu etkileri olan konvansiyonel hayvancılık modeline göre daha çevre dostu bir üretim modelidir. Özellikle sentetik kimyasal ilaçların ve antibiyotiklerin kullanılmaması, beslemede çayır ve meraların değerlendirilmesi, GDO’lu yemlerin kullanılmaması, elde edilen hayvansal üründe kalıntı kontrollerinin yapılması organik hayvancılığın çevre ve sağlık üzerine olumlu etkilerinin oluşmasını sağlamaktadır.

    ORGANİK HAYVANCILIKTA YASAL DÜZENLEMELER VE STANDARTLAR

    Organik tarım metoduyla hayvansal üretimde düzenlemeler ve standartlar resmi gazetede yayınlanan organik tarımın esasları ve uygulanmasına ilişkin yönetmeliğe göre düzenlenmiştir. Resmi gazete yayınlanan yönetmelikte organik hayvansal üretim kuralları, organik hayvansal üretimde yem temini ve hayvan besleme, hayvan sağlığı ve veteriner müdahalesi, yetiştiricilik uygulamaları, barınak ve bakım şartları, nakliye ve kesim, hayvan gübresi, organik arı yetiştiriciliğine ait tüm maddeler başlıklar halinde verilmiştir.

    TÜRKİYE’DE ORGANİK HAYVANCILIK

    Ülkemizde son yıllarda organik hayvancılıkla üretilen ürünlere talep artmaktadır. Özellikle Türkiye’nin sahip olduğu hayvan ve bitki çeşitliliği, konumu, doğal çayır ve meraları ile önemli bir organik hayvancılık potansiyeline sahiptir. Buna karşın organik hayvancılığın üretimdeki payı diğer üretim modellerine göre oldukça düşüktür.

    Hayvancılık sektöründe sürdürülebilirlik sağlanması için üreticilerin organik hayvancılığa teşvik edilmesi ve tüketicilerin organik ürünler hakkında bilinçlendirilmesi gerekmektedir. Türkiye’de organik hayvancılık modeli ile üretilen başlıca organik ürünler süt ve süt ürünleri, yumurta, et, balık, ve baldır. Türkiye’de organik hayvancılığın büyük bölümünü organik tavukçuluk oluşturmaktadır.

    DÜNYA GENELİNDE ORGANİK HAYVANCILIĞIN DURUMU

    Ülkemizde olduğu gibi dünyada da organik hayvancılığın birtakım kuralları bulunmakta, tüm üretim sürecinin akredite sertifikasyon kuruluşları tarafından denetlenmesi ve belgelendirilmesi gerekmektedir. Organik tarımda dünyada standartlar Uluslararası Organik Tarım Hareketleri Federasyonu (IFOAM) tarafından belirlenmektedir. Ancak bu standartlar zorunlu değildir ülkeler kendi standartlarını yerelde düzenleyebilirler.

    Artan dünya nüfusunun beslenme ihtiyaçlarını karşılayabilmek için dünyada daha çok konvansiyonel hayvancılık yani yoğun hayvancılık modelleri benimsense de beslenmeden kaynaklanan sağlık sorunları ve çevre kirliliği artmaktadır. Küresel olarak son yıllarda organik hayvancılığa olan talep bu nedenlerden dolayı artış trendi içindedir. Dünyada en çok organik hayvancılığın yapıldığı ülkeler Çin, ABD, Avrupa ülkeleri ve Brezilya’dır.

    ORGANİK HAYVANCILIĞIN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞE KATKILARI

    Organik hayvancılığın sürdürülebilir üretime ciddi katkıları vardır. Özellikle kırsal kesimde yaşayan küçük ölçekli çiftçiler bu üretim modeli ile gelir artışı sağlayarak daha sürdürülebilir bir üretim yapma olanağına sahipler. Ayrıca organik hayvancıkta kullanılan yerel ırkların adaptasyon kabiliyetlerinin yüksek olması, çevresel zararı az olan, doğa ile uyumlu, toprağın verimliğini artıran, biyoçeşitliliği koruyan, elde edilen hayvansal ürünlerin kaliteli ve güvenli olması açısından sürdürülebilir üretime katkı sağlamaktadır.

    ORGANİK HAYVANCILIĞIN AVANTAJLARI VE DEZAVANTAJLARI

    Organik hayvansal üretim modeli ile hayvancılık yapmanın ciddi avantajlarının yanında dezavantajları da bulunmaktadır.

    ORGANİK HAYVANCILIĞIN AVANTAJLARI

    • İnsan sağlığının ve ekolojik dengenin korunmasına yardımcı olmak.
    • Hayvan refahını ve sağlığını ön planda tutarak sürdürülebilir bir tarım modeli ile hayvan ırklarının devamlılığını sağlamak.
    • Besleme değeri yüksek, kaliteli, sağlıklı ürünler üretmek.
    • Organik hayvancılık modeli ile üretim yapan üreticilerin bilinci gelişmekte ve üretilen ürünleri ciddi fiyatlara pazarlayarak, pazar ağları geliştirmekte ve gelir elde etmektedirler.
    • Kırsaldan kente göçlerin azaltılmasını sağlamak.
    • Bakanlıklar tarafından teşvik ve desteklerin çok olması.

    ORGANİK HAYVANCILIĞIN DEZANTAJLARI

    • Organik hayvancılıkta prosedürlerin çok olması ve sertifikasyon süreçlerinin üreticileri zorlaması
    • Üretim maliyetlerinin yüksek olması ve üretilen ürünlerin fiyatlarının daha yüksek olması nedeniyle pazarlama konusunda sorunların yaşanması.
    • Organik hayvancılık bilincinin hem üreticide hem tüketicide düşük olması, organik hayvancılık modeli ile üretilmeyen ürünlerin organikmiş gibi tüketicilere pazarlanması
    • Organik hayvancılıkta tamamen çevreye duyarlı bir üretimin benimsenmesiyle verimin daha düşük olması.
    • Hayvan beslemede kullanılan yemlerin tamamen organik olması gerektiğinden yem tedarikinde sıkıntıların yaşanması
    • Hayvan tedavi yöntemlerinde doğal yolların seçilmesi ile hayvan kayıplarının daha yüksek olması

    Doğal yaşamı bozmadan, çevreye duyarlı bir üretim ile insan sağlığını ve hayvan refahını ön planda tutarak artan dünya nüfusunu doyurmak için organik hayvancılık modelleri konusunda toplumun bilinçlendirilmesi ve sürdürülebilir bir hayvansal üretim için üreticilerin daha çok teşvik edilmesi gerekmektedir.

    Yazan: Ziraat Yüksek Mühendisi Umut Songur

    Son Yazılar

    spot_img

    Önerilen Yazılar

    Abone Olun

    ×