Sürdürülebilir Üretim ve Tüketim Derneği (SÜT-D), 5 Haziran Dünya Çevre Günü vesilesiyle plastiklerin yaşamımızdaki yerini, atık plastiklerin çevresel etkilerini ve çözüm yollarını gündeme taşıdı. Dernek Başkanı ve İstanbul Teknik Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Filiz Karaosmanoğlu, “Atık plastikte petrol ve doğal gaz gizlidir. Bu nedenle atık plastikler ülkemiz için ulusal bir servettir” vurgusuyla dikkat çekti.
RENGÂRENK PLASTİKLER HER YERDE
Prof. Dr. Karaosmanoğlu, plastiğin günlük hayatta sunduğu konforun altını çizerken, bunun ciddi bir çevresel maliyeti olduğunu da hatırlattı. Bahçe mobilyasından tıbbi cihazlara, ambalajdan tarım ürünlerine kadar geniş bir kullanım alanına sahip plastiklerin artık her yerde olduğunu belirten Karaosmanoğlu, “Plastikler hafif, dayanıklı, hijyenik ve erişilebilir. Ancak faydalı ömrünü tamamladığında ya atık olur ya da değerli bir geri dönüşüm ham maddesine dönüşebilir” dedi.
ATIK PLASTİKLER ULUSAL SERVET OLMALI
Plastiklerin üretiminde ham madde olarak petrol ve doğal gaz kullanıldığını hatırlatan Karaosmanoğlu, “Atık plastikler doğru yönetilmediğinde sadece çevreyi değil, insan ve hayvan sağlığını da tehdit eder. Ancak iyi yönetildiğinde yerli bir enerji ve ham madde kaynağına dönüşür” ifadelerini kullandı. Türkiye’de atık sektörünün güçlenmekte olduğuna ve geri dönüşüm tesislerinin atık plastik beklediğine dikkat çekti.
KORKUTUCU VERİLER, GERÇEKÇİ ÇÖZÜMLER
Dünya genelindeki plastik kirliliğine ilişkin Birleşmiş Milletler ve OECD tarafından paylaşılan güncel verilere değinen Karaosmanoğlu, şu uyarılarda bulundu:
- 1950’den bu yana 9,3 milyar ton plastik üretildi, 7 milyar tonu atık oldu.
- 2060 yılına kadar yıllık atık plastik miktarı 1 milyar tona ulaşacak.
- En yüksek dağ olan Everest’ten Mariana Çukuru’na kadar her yerde plastik atıklara rastlanıyor.
Deniz çöpünün yüzde 85’i plastik ve bu atıkların çoğu mikro plastiğe dönüşerek besin zincirine giriyor.
Buna karşılık çözüm yollarının pahalı ve zor olmadığını belirten Karaosmanoğlu, “Plastiğin yaşam döngüsü yönetimiyle 2040’a kadar 4,5 trilyon dolarlık sosyal ve çevresel maliyetten tasarruf sağlanabilir. Yeter ki kararlılık ve uluslararası iş birliği olsun” dedi.
KÜRESEL VE BİREYSEL SORUMLULUKLAR
Bu yıl Dünya Çevre Günü’ne ev sahipliği yapan Güney Kore’nin Jeju Adası’ndaki “2040 Plastik Sıfır” hedefini örnek gösteren Karaosmanoğlu, bireyleri de harekete geçmeye davet etti. “Tek kullanımlık plastikleri azaltalım. Atıkları mutlaka ayrı toplayarak geri dönüşüme kazandıralım. Gezegenimize ve tüm canlılara olan borcumuz bu” çağrısını yaptı.
PLASTİK KİRLİLİĞİNİ BİRLİKTE YENEBİLİRİZ
SÜT-D’nin plastik kirliliğine karşı başlattığı iletişim kampanyasının milyonlarca kişiye ulaştığını belirten Karaosmanoğlu, bu yılın çevre temalı mesajını şu cümleyle tamamladı: “Dünya Çevre Günü’müz kutlu, insan ve gezegenimiz mutlu olsun.”