Tarım Dünyası: Tarım Ürünleri Üretici Fiyat Endeksi (Tarım-ÜFE), dört aylık düşüş trendinin ardından Eylül 2024’te yeniden yükseldi.
Üreticilerin ürünlerini piyasaya sunduklarında elde ettikleri fiyatlardaki bu artış, tarım sektöründe süregelen maliyet baskılarının bir göstergesi. 2024 yılı Eylül ayında Tarım-ÜFE bir önceki aya göre %2 oranında artarken, 2023 Aralık ayına göre %20,28, bir önceki yılın aynı dönemine göre %31,09 ve on iki aylık ortalamalara göre %52,28 oranında yükseldi.
GIDA FİYATLARI VE ENFLASYON ÜRETİCİYİ ZORLAMAYA DEVAM EDİYOR
Gıda fiyatlarındaki sürekli artış, tarımsal girdi maliyetlerindeki yükseliş ve yüksek enflasyon üreticiyi sıkıştırmaya devam ediyor. Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı “Tarım Ürünleri Üretici Fiyat Endeksi, Eylül 2024” verileri, tarım sektöründe maliyet artışlarının hız kesmediğini gösteriyor. Yaz aylarında bir nebze gerileyen Tarım-ÜFE, sonbaharın gelişiyle tekrar yükselmeye başladı.
YILLIK VE AYLIK ARTIŞLAR: GÖZLE GÖRÜLÜR YÜKSELİŞ
Eylül ayında açıklanan verilere göre, Tarım-ÜFE bir önceki yılın aynı ayına göre %31,09, aylık bazda ise %2 oranında arttı. Ayrıca, on iki aylık ortalamalara göre gerçekleşen artış %52,28 olarak kaydedildi. Bu veriler, tarım sektöründe fiyat baskısının yıl genelinde sürdüğünü ve üreticilerin maliyet yüklerinin giderek ağırlaştığını gözler önüne seriyor.
SEKTÖREL FARKLILIKLAR: ORMANCILIK VE BALIKÇILIKTA DA ARTIŞ VAR
Sektörel bazda bakıldığında, tarım ve avcılık ürünleri ile ilgili hizmetlerde %1,96, ormancılık ürünlerinde %1,81, balıkçılık ve su ürünleri sektöründe ise %3,51 artış kaydedildi. Bu artışlar, tarım dışındaki doğa kaynaklı sektörlerde de fiyat baskılarının hissedildiğini gösteriyor.
ANA ÜRÜN GRUPLARINDAKİ GELİŞMELER
Ana ürün gruplarına göre bakıldığında, tek yıllık bitkisel ürünlerde %4,10’luk önemli bir artış gözlenirken, çok yıllık bitkisel ürünlerde %2,19’luk bir azalma görüldü. Canlı hayvanlar ve hayvansal ürünlerde ise %1,25’lik bir artış kaydedildi. Bu veriler, farklı tarım ürün gruplarının birbirinden farklı dinamiklerle karşı karşıya olduğunu ortaya koyuyor.
YAĞLI MEYVELER YILLIK ARTIŞTA ZİRVEDE
Yıllık bazda en dikkat çekici artış, %110,74 ile yağlı meyve grubunda yaşandı. Aylık bazda en büyük artış ise %17,23 ile canlı kümes hayvanları ve yumurtalar kategorisinde gerçekleşti. Bu veriler, gıda sektöründeki bazı alt grupların özellikle yüksek maliyet artışlarına maruz kaldığını gösteriyor.
Tarımsal üretimde yaşanan bu zorluklar, gıda fiyatlarındaki dalgalanmaların ve enflasyonist baskıların temel nedenlerinden biri olmaya devam ediyor.