Uluslararası Kriz Araştırmaları Merkezi (USKAM) araştırmacısı Doç. Dr. Uğur Karadurmuş, Türkiye’deki tatlı su kaynaklarının ciddi bir kirlenme tehdidiyle karşı karşıya olduğunu belirterek, sanayi atıkları, tarımsal ilaçlar, kimyasal maddeler ve evsel atıkların su kaynaklarına karışarak suyun kalitesini bozduğunu vurguladı.

Karadurmuş, artan nüfus, plansız kentleşme ve yetersiz altyapının, suyun sürdürülebilir yönetimini zorlaştırarak kirlenme riskini artırdığını ifade etti. Su kirliliğinin yalnızca çevresel bir mesele olmadığını vurgulayan Karadurmuş, bu durumun insan sağlığını tehdit ettiğini, tarım ve sanayide ciddi sorunlara yol açtığını belirtti.

TÜRKİYE’NİN SU KAYNAKLARI TEHLİKE ALTINDA

Türkiye, coğrafi çeşitliliğine rağmen tatlı su kapasitesi açısından sınırlı kaynaklara sahip bir ülke olarak öne çıkıyor. Yıllık kişi başına düşen su tüketimi 1.500 metreküpün üzerinde ve mevcut su kaynaklarının yüzde 70’ten fazlası tarım sektöründe kullanılıyor.

Ancak tarımsal sulama, sanayi ve şehirleşme, su kaynaklarının sürdürülebilirliğini tehdit ederken, artan tüketim ve gıda talebi de kaynaklar üzerinde ek bir baskı oluşturuyor. Endüstriyel, kentsel ve tarımsal atıklar nedeniyle Ergene, Büyük Menderes ve Nilüfer gibi nehirlerin toksik su yollarına dönüştüğünü belirten Karadurmuş, bazı bölgelerde su kirliliğinin en yüksek seviye olan 4. dereceye ulaştığını söyledi.

Özellikle Ergene Nehri’nin sanayi atıklarıyla aşırı yüklendiğini, Uludağ’ın temiz sularından doğan Nilüfer Çayı’nın Bursa’dan geçtikten sonra çözünmüş oksijen seviyesini kaybederek sucul yaşam için elverişsiz hale geldiğini ifade etti.

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ SU KAYNAKLARINI OLUMSUZ ETKİLİYOR

İklim değişikliğinin yağış düzenlerini değiştirdiğini, kuraklık sıklığını artırdığını ve genel su kullanılabilirliğini azalttığını belirten Karadurmuş, sıcaklık artışı ve öngörülemez hava şartlarının su yönetimini zorlaştırdığını ifade etti.

Özellikle tarım sektöründeki su talebinin artması büyük bir sorun teşkil ediyor. Araştırmalara göre 2050 yılına kadar tarımsal su kullanımının iki katına çıkabileceği öngörülüyor. Ancak mevcut verimsiz sulama teknikleri suyun gereksiz tüketimine ve israfına neden oluyor.

Karadurmuş, kriz ne kadar büyük olursa olsun stratejik müdahaleler, teknoloji kullanımı, politika reformları ve sürdürülebilir uygulamalar ile bu sorunun yönetilebileceğini belirtti.

SU KAYNAKLARINI KORUMAK İÇİN ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

Su kirliliği ile mücadelede başarıya ulaşmanın devlet, özel sektör ve bireylerin ortak sorumluluk üstlenmesiyle mümkün olacağını vurgulayan Karadurmuş, şu noktalara dikkat çekti:

Güçlü Devlet Politikaları ve Yaptırımlar:

• Endüstriyel atıkların sıkı denetimi,
• Tarımsal kimyasalların kontrollü kullanımı,
• Atık su arıtma tesislerinin yaygınlaştırılması,
• Yasal düzenlemelerin uygulanabilir ve caydırıcı hale getirilmesi.

Özel Sektörün Sorumluluğu:

• Çevre dostu üretim süreçlerine geçiş,
• Su tasarrufunu teşvik eden teknolojilere yatırım,
• Atık yönetimi konusunda sorumluluk alınması,
• Şirketlerin sosyal sorumluluk projeleriyle toplumu bilinçlendirmesi.

Toplumsal Bilinç ve Bireysel Katılım:

• Günlük yaşamda bilinçli su kullanımı,
• Geri dönüşüm alışkanlıklarının yaygınlaştırılması,
• Çevre dostu temizlik ürünlerinin tercih edilmesi,
• Çevre dostu politikaların uygulanmasını teşvik eden toplumsal baskının artırılması.

Karadurmuş, tatlı su kaynaklarının korunmasına yönelik uzun vadeli sürdürülebilir yönetim stratejilerinin oluşturulması gerektiğini belirterek, bu stratejilerin toplumun tüm kesimleriyle paylaşılmasının hayati önem taşıdığını ifade etti.

Son olarak su kaynaklarının korunmasının yalnızca çevresel değil, aynı zamanda ekonomik ve toplumsal sürdürülebilirliğin de bir gerekliliği olduğunu belirten Karadurmuş, su krizine karşı acil harekete geçilmesi gerektiğini vurguladı.