Elazığ Ali Kuşçu Bilim ve Sanat Merkezi öğrencileri, arı hastalıklarına karşı geliştirdikleri yapay zeka destekli sistemle TÜBİTAK 2204-A yarışmasında coğrafya alanında bölge birincisi oldu. Proje, çevre dostu ve kalıntı bırakmayan çözüm modeliyle dikkat çekti.
VARROA AKARINA KARŞI YENİ NESİL MÜCADELE
Malatya’da düzenlenen TÜBİTAK Lise Öğrencileri Araştırma Projeleri Yarışması’nda birincilik ödülüne layık görülen ekip, arıcılıkta büyük zararlara neden olan Varroa Akarı’na karşı “Yapay Zekâ Destekli Ultrasonik Organik Asit Buharlaştırma Sistemi” geliştirdi. Sistem, arı kovanlarındaki hastalıkları kamera ve makine öğrenimi ile otomatik olarak algılıyor, ardından çevreye zarar vermeyen oksalik asit buharıyla müdahale ediyor.
KALINTISIZ TEDAVİ, SÜRDÜRÜLEBİLİR ARICILIK
Proje yürütücüsü Fen Bilimleri Öğretmeni Burak Gül, iki yıllık AR-GE sürecinde organik çözümlere odaklandıklarını vurguladı. Kimyasal ilaçların bala bulaşma riski nedeniyle oksalik asit tercih ettiklerini belirten Gül, “Bu sistemle balda kalıntı oluşmuyor, arıcıların zararı azalıyor ve çevre korunuyor” dedi.
Sistemin özellikle dağlık ve ulaşımı zor alanlardaki kovanlarda otomatik tedavi imkânı sunduğunu belirten Gül, bu yönüyle uygulamanın sahada büyük kolaylık sağlayacağını ifade etti.
HEDEF: TÜRKİYE FİNALİ
Proje ekibinde yer alan 10. sınıf öğrencileri ise özetle şunları söyledi: “Sekiz yıldır Bilim ve Sanat Merkezi’nde eğitim alıyorum. Elde ettiğimiz başarıyla hem kendimize güven kazandık hem de ailemize büyük bir gurur yaşattık. Hedefimiz şimdi Türkiye finalinde dereceye girmek.”
TÜRKİYE ARICILIKTA DÜNYA LİDERLERİNDEN
Türkiye, dünyada bal arısı sayısında 3’üncü, bal üretiminde 2’nci sırada yer alıyor. Ancak Varroa gibi arı hastalıkları, kolonilerde büyük kayıplara yol açıyor. Geliştirilen bu sistemin, sürdürülebilir arıcılık ve güvenli gıda üretimi açısından önemli bir çözüm olması bekleniyor.