Dünyanın en çok tüketilen meyvesi olan muz, iklim krizinin doğrudan hedeflerinden biri haline geldi. Uluslararası yardım kuruluşu Christian Aid tarafından yayımlanan yeni bir rapora göre, Latin Amerika ve Karayipler’de muz üretimi yapılan arazilerin yaklaşık üçte ikisi 2080 yılına kadar tarıma elverişsiz hale gelebilir.
Raporda, Guatemala, Kosta Rika ve Kolombiya gibi büyük üretici ülkelerde yükselen sıcaklıklar, artan fırtınalar ve iklim kaynaklı zararlılar nedeniyle muz yetiştiriciliğinin hızla gerilediği belirtildi.
DÜNYA İHRACATININ %80’İ TEHLİKEDE
Latin Amerika ve Karayipler, dünya muz ihracatının yüzde 80’ini karşılıyor. Ancak aynı zamanda aşırı hava olaylarına karşı en kırılgan bölgelerden biri olarak öne çıkıyor. Raporda, bu bölgelerdeki üretim alanlarının iklim krizi nedeniyle hızla daraldığı ve bunun küresel gıda güvenliğini tehdit edebileceği vurgulandı.
Muz, buğday, pirinç ve mısırın ardından dünyanın en önemli dördüncü gıda ürünü konumunda. Dünya genelinde muz üretiminin %80’i yerel tüketim için yapılırken, 400 milyondan fazla insan günlük kalorilerinin %15 ila %27’sini muzdan sağlıyor.
CAVENDISH MUZU KRİZİN ORTASINDA
Ticari olarak en yaygın üretilen muz çeşidi olan Cavendish, iyi aroması, dayanıklılığı ve yüksek verimiyle tercih ediliyor. Ancak bu çeşidin, yalnızca 15-35 derece sıcaklık aralığında gelişebildiği ve su dengesine karşı oldukça hassas olduğu biliniyor. Rapora göre, fırtınalar muz bitkilerinin yapraklarını parçalayarak fotosentezi engelliyor, bu da verimi ciddi şekilde düşürüyor.
Ayrıca, sıcaklık artışları ve yağış düzensizlikleri kara yaprak hastalığı gibi mantarların yayılmasını kolaylaştırıyor. Bu hastalıkların, muz bitkilerinin fotosentez yeteneğini %80’e kadar azaltabildiği belirtiliyor.
TOPRAK DA ZARAR GÖRÜYOR
Raporda, sadece bitkinin değil, toprağın da tehdit altında olduğuna dikkat çekiliyor. Artan sıcaklıklar ve iklim kaynaklı mantar türlerinin toprak yapısını tahrip ederek uzun vadeli üretim kayıplarına yol açabileceği ifade edildi.
ZENGİN ÜLKELERE ÇAĞRI: “SORUMLULUĞUNUZU YERİNE GETİRİN”
Christian Aid, özellikle fosil yakıt kullanımının azaltılması ve iklim krizine uyum sağlamak zorunda kalan ülkelere mali destek verilmesi gerektiği çağrısında bulundu. Kurumun politika ve kampanyalar direktörü Osai Ojigho, “Muz sadece en çok sevilen meyve değil, aynı zamanda milyonlarca insan için temel bir gıda. Bu tehlikeye karşı artık uyanmalıyız” dedi.